GIỚI THIỆU
Sư họ Phan, người Phú Dương Hàng Châu. Mẹ họ Chu, nằm mộng thấy ánh sáng mặt trời vào miệng, nhân đó có thai. Đến ngày sinh, mùi hương lạ khắp nhà, bèn đặt tên là Hương Quang.
Năm chín tuổi xuất gia, hai mươi mốt tuổi thọ giới tại chùa Quả Nguyện ở Kinh Châu. Sau đến học kinh Hoa Nghiêm, Luận Khởi Tín với pháp sư Phục Lễ chùa Tây Minh ở Trường An.
Pháp sư Lễ chỉ dạy dùng bài tụng “chân vọng” cốt để tu thiền-na.
Sư thưa rằng: Ban đầu làm sao quán, làm sao dụng tâm.
Pháp sư Lễ im lặng không đáp. Sư lạy ba lạy mà lui ra.
Vừa lúc vua Đại Tông mời thiền sư Quốc Nhất đến cung, Sư bèn đến yết kiến, bèn được chánh pháp.
Sư đi về hướng nam chùa Vĩnh Phước - Cô Sơn, có tháp Phật Bích Chi, gặp lúc đạo tục cùng đến làm lễ pháp hội, Sư chống tích trượng vào.
Có pháp sư Thao Quang chùa Linh Ẩn hỏi: Tại pháp hội này cái gì phát ra âm thanh?
Sư bảo: Không có tiếng, ai biết là hội?
Sau thấy trên núi Tần Vọng có cây tùng cao lớn, cành lá sum suê, xòe ra phủ xuống như cái lọng, Sư bèn lên đó ở, nên người thời đó gọi là thiền sư Điểu Khòa, lại có ổ chim Thước bên cạnh, tự nhiên thân thiết, mọi người cũng gọi là Hòa thượng Thước Sào.
Ngày mùng mười tháng hai, niên hiệu Trường Khánh năm thứ IV (824), Sư bảo thị giả: Ta nay báo thân đã hết.
Nói xong ngồi tịch.
Có chỗ gọi Sư là Viên Tu, có lẽ là thụy hiệu.
NGỮ LỤC
Có thị giả Hội Thông, một hôm muốn từ giã ra đi.
Sư hỏi: Nay ông đi về đâu?
Thưa rằng: Hội Thông vì pháp xuất gia, Hòa thượng không từ bi chỉ dạy, nay đến các nơi để học Phật pháp.
Sư bảo: Nếu là Phật pháp, ta nơi đây cũng có chút ít.
Thưa: Thế nào là Phật pháp của Hòa thượng?
Sư nơi áo đang mặc, bứt ra vài sợi lông vải mà thổi. Thông bèn lãnh ngộ huyền chỉ.
Niên hiệu Nguyên Hòa (806-820), thị lang Bạch Cư Dị ra trấn giữ Quận này, nhân đó vào núi yết kiến Sư.
❓❓❓ Hỏi: Thiền sư ở chỗ gì mà nguy hiểm quá?
📣📣📣 Sư đáp: Chỗ của Thái thú nguy hiểm nhất.
Bạch Cư Dị nói: Chỗ của đệ tử trấn giữ giang sơn, có nguy hiểm gì!
Sư bảo: Củi lửa giao nhau, thức tánh chẳng dừng, đâu chẳng nguy hiểm sao?
❓❓❓ Lại hỏi: Thế nào là đại ý Phật pháp?
📣📣📣 Sư bảo: Các việc ác chớ làm, nên làm các việc lành.
Bạch Cư Dị thưa: Con nít 3 tuổi cũng hiểu được lời nói như thế.
Sư bảo: Con nít 3 tuổi tuy nói được, người già 80 hành cũng chưa xong.
Bạch Cư Dị làm lễ mà lui.